Snažni El Nino oblikuje predstojeću zimu, objavljena prva prognoza za snijeg
Prema aktuelnoj prognozi ECMWF-a, zima bi u većem dijelu Evrope mogla biti siromašnija snijegom od višegodišnjeg prosjeka
Prve sezonske prognoze za zimu 2026/2027. već daju naslutiti kakav bi mogao biti nastavak godine, a jedan od ključnih faktora mogao bi biti snažni El Nino. Ovaj klimatski fenomen nastaje zbog neuobičajeno visoke temperature površine mora u tropskom dijelu Tihog okeana. Njegov uticaj proteže se daleko izvan tog područja, jer može mijenjati velike atmosferske struje, a time i putanje oluja, raspored padavina i prodore hladnog vazduha. Prema analizama koje objavljuje Severe Weather Europe, aktuelni El Nino već je veoma snažan, dok modeli ukazuju da bi svoj maksimum mogao dosegnuti krajem jeseni ili početkom zime. Njegov uticaj ipak neće biti isti u svim dijelovima svijeta. Kada je El Nino snažan, Evropa u prosjeku ima tendenciju ka blažim uslovima i manjoj količini snijega. To se posebno odnosi na sjeverozapadne i južne dijelove kontinenta, kao i na sjever srednje Evrope. Jedan od razloga je češći prodor blažeg vazduha s Atlantika, uz jačanje visokog pritiska nad južnim dijelovima Evrope. U takvim okolnostima temperature u nizinama često ostaju previsoke za formiranje i zadržavanje snježnog pokrivača. Situacija bi mogla biti znatno drugačija u Sjevernoj Americi, gdje se očekuju velike regionalne razlike. Dok bi pojedina područja mogla dobiti znatno više snijega, druga bi mogla imati izražen deficit. Ipak, meteorolozi upozoravaju da se radi o dugoročnim prognozama koje pokazuju prvenstveno opšti trend. One ne mogu unaprijed precizno odrediti pojedinačna hladna razdoblja ili snježne oluje, pa su tokom zime moguća značajna odstupanja. Za sada su posebno zanimljive prognoze dva vodeća modela - evropskog ECMWF-a i britanskog UKMO-a. Prema aktuelnoj prognozi ECMWF-a, zima bi u većem dijelu Evrope mogla biti siromašnija snijegom od višegodišnjeg prosjeka. Izuzetak bi uglavnom predstavljala planinska područja, prije svega Alpe, kao i pojedini hladniji krajevi na sjeveru i sjeveroistoku kontinenta. Za skijališta će zato ključni faktori biti nadmorska visina i konkretna lokacija. Zbog očekivanog uticaja blažeg vazduha s Atlantika, najviše problema sa snijegom moglo bi biti u nizinama i na srednjim nadmorskim visinama. S druge strane, područja Alpa iznad 1.800 do 2.000 metara prema ovoj prognozi imaju znatno bolje šanse za kvalitetan prirodni snijeg. Decembar bi prema ECMWF-u mogao donijeti deficit snijega u većini nizinskih područja, uz mogući izuzetak krajnjeg sjevera. Zapadna i jugozapadna strujanja donosila bi padavine, ali bi temperature istovremeno bile više. Više snijega očekuje se u Alpama i sjevernijim krajevima. Tokom januara ne očekuju se velike promjene. Visoki pritisak zadržavao bi se nad južnim dijelovima Evrope, dok bi zapadno strujanje i dalje donosilo blaži vazduh. Ipak, pojedini dijelovi istočne srednje Evrope, posebno izvan planinskih područja, mogli bi imati nešto više snijega. U februaru bi se deficit snijega mogao dodatno povećati u centralnim, zapadnim i južnim dijelovima kontinenta. Postojan visok pritisak bio bi jedan od glavnih faktora, dok bi sjever i sjeveroistok i dalje imali veće šanse za snježne padavine. Treba imati na umu da prognoza manje snijega od normale nikako ne znači da snijega neće biti. Ona samo ukazuje da bi ukupna količina mogla biti ispod višegodišnjeg prosjeka. Tako bi, naprimjer, područje koje tokom prosječne zime dobije metar snijega moglo ove sezone dobiti svega 25 centimetara. Dodatnu sliku daje britanski meteorološki model UKMO, čije aktuelne prognoze obuhvataju period od novembra do januara. I ovaj model pokazuje da bi Evropa mogla imati manje snijega od uobičajenog. Za razliku od ECMWF-a, UKMO trenutno ne pokazuje značajniji višak snijega ni na višim nadmorskim visinama u centralnim dijelovima kontinenta. Prosjek za period od novembra do januara također ukazuje na deficit. Pri tome na ukupnu sliku utiče i činjenica da novembar inače predstavlja period kada snježna sezona tek počinje, posebno u mnogim nižim područjima. Prognoza za novembar pokazuje manjak snijega na većem dijelu kontinenta, što bi moglo značiti kasniji početak sezone čak i u planinskim krajevima. Očekivano polje visokog pritiska povezano je s toplijim vremenom i manjom količinom padavina. Ni decembar za većinu Evrope ne donosi značajnije poboljšanje. Postoje određeni signali za više snijega na višim nadmorskim visinama, ali je taj signal slabiji nego kod ECMWF-a. U januaru UKMO također ne pokazuje poboljšanje za viša područja centralne Evrope, dok bi se u nizinama deficit snijega mogao dodatno povećati. Kao i kod ECMWF-a, sjever i sjeveroistok kontinenta imaju bolje izglede za snježnije uslove. Iako se dugoročne prognoze moraju uzimati s rezervom, trenutno postoji prilično jasna podudarnost između dva velika prognostička sistema. I ECMWF i UKMO ukazuju na mogućnost snježne sezone slabije od prosjeka u velikom dijelu Evrope, posebno u nizinama i područjima srednjih nadmorskih visina. Prema sadašnjim prognozama, vremenskom slikom mogao bi dominirati greben visokog pritiska, dok bi se zona niskog pritiska zadržavala nad sjevernim Atlantikom. Takva postavka pogoduje prodoru toplijeg vazduha sa zapada prema evropskom kontinentu. Ipak, do početka zime ostalo je još dovoljno vremena da se prognoze promijene. Pojedinačni hladni prodori i obilne snježne epizode ne mogu se isključiti, čak ni ako sezonski prosjek na kraju pokaže manje snijega od normale.
IZVOR: news.zimb.online