Trump uzdrmao London i Dublin izjavom da bi Irska trebala biti ujedinjena
Američki predsjednik Donald Trump tokom posjete Irskoj komentarisao je ujedinjenje Irske i Sjeverne Irske, pitanje koje decenijama nosi snažan politički naboj
Američki predsjednik Donald Trump tokom posjete Irskoj rekao je da bi ujedinjenje Republike Irske i Sjeverne Irske bilo “fantastično”, čime je otvorio jedno od najosjetljivijih političkih pitanja na otoku. Trump je u Irsku stigao tokom vikenda, povodom velikog turnira na svom golf-terenu u Doonbegu. Tokom sastanka s irskim premijerom Micheálom Martinom u Dublinu, novinari su ga pitali za mišljenje o mogućem ujedinjenju Irske. “Ne želim izazvati nikakve probleme, ali volio bih da je vidim ujedinjenu”, rekao je Trump. Dodao je da će se to, prema njegovom mišljenju, “na kraju dogoditi” i da bi se, kako je naveo, “moglo dogoditi sada”. Trump je poručio i da bi takav ishod bio “fantastična stvar”, uz napomenu da će i Ujedinjeno Kraljevstvo, kako je rekao, “očigledno imati nešto reći o tome”. Kasnije, na susretu s poslovnim liderima iz obje zemlje u rezidenciji američkog ambasadora, Trump je priznao da na pitanje ujedinjenja “nema dobrog odgovora”. Rasprava o irskom jedinstvu decenijama je politički osjetljiva. Sjeverna Irska, koja je dio Ujedinjenog Kraljevstva, historijski je bila podijeljena između nacionalista, većinom katolika, koji žele ujedinjenje s Republikom Irskom, i unionista, većinom protestanata, koji žele ostati u sastavu Britanije. Te podjele dovele su do višedecenijskog nasilja poznatog kao The Troubles, u kojem su učestvovale paravojne grupe s obje strane, kao i britanske snage. Mirovni sporazum iz 1998. godine, u čijem su postizanju Sjedinjene Američke Države imale važnu ulogu, uglavnom je okončao nasilje, ali nije konačno riješio status Sjeverne Irske. Prema tom sporazumu, referendum o ujedinjenju moguć je ako izgleda vjerovatno da bi većina stanovnika podržala takav ishod. Britanski premijer Andy Burnham ranije je rekao da bi Ujedinjeno Kraljevstvo razmatralo mogućnost referenduma tek kada se javno mnijenje promijeni do mjere da se takav zahtjev mora uzeti u obzir. Njegov ured se, nakon Trumpove izjave, pozvao na raniji komentar. Trumpove riječi odudaraju od pristupa ranijih američkih predsjednika. I Joe Biden, koji ima snažne emotivne veze s Irskom, izbjegavao je direktno komentarisati pitanje ujedinjenja. Tokom posjete, Trump je ponovo govorio i o Foklandskim otocima, britanskoj prekomorskoj teritoriji u južnom Atlantiku koju Argentina naziva Las Malvinas. Argentinski predsjednik Javier Milei, Trumpov saveznik, nedavno je ponovo istakao argentinsko pravo na tu teritoriju s oko 3.500 stanovnika, udaljenu oko 480 kilometara od jugoistočne obale Argentine. Trump je ranije govorio da bi Washington mogao preispitati neutralan stav o suverenitetu nad otocima, a u subotu je izrazio sumnju da bi Britanija danas mogla ponovo preuzeti Foklande kao što je to učinila nakon argentinske invazije 1982. godine. Njegove izjave o Irskoj i Foklandima mogle bi se tumačiti i u kontekstu odnosa s Londonom, posebno nakon nezadovoljstva zbog britanskog odbijanja da se uključi u američko-izraelski rat protiv Irana.
IZVOR: oslobodjenje.ba